الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)
310
تفسير مجمع البيان (فارسى)
لعنه اللَّه در آن خطبه حمد را نخواند و بر پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله درود نفرستاد . اعراب : وَ انْحَرْ مفعولش محذوف است يعنى قربانى و شتر اهدايى خود را نحر و قربانى كن چنانچه لبيد حذف كرده از قول خودش كه ميگويد ( و هم العشيره ان يبطئ حاسد ) « 1 » و ايشان مردمى هستند كه حسود آنها ايشان را به سستى و كندى نسبت ميدهد ، و قول خدا ، إِنَّ شانِئَكَ هُوَ الْأَبْتَرُ ، لا انت ، تقديرش اينست يعنى او بلا عقب است نه تو براى اينكه نام تو بلند است هر جا و هر وقت من ياد شوم به لا إله الّا اللَّه تو ياد شوى بمحمد رسول اللَّه ( ص ) با من فصلّ و الأبتر دو خبر هستند ، فصلّ خبر مقدّم براى لربّك ، و الأبتر خبر براى هو . شأن نزول : مفسّرين از ابن عباس نقل كردهاند ، كه سوره كوثر در باره عاص بن وائل سهمى نازل شده و اين موقعى بود كه ديد رسول خدا ( ص ) از مسجد بيرون ميآيد پس در نزديكى در بنى سهم با آن حضرت ملاقات و گفتگو كرد در حالى كه عدّهاى از بزرگان قريش در مسجد نشسته بودند ، پس چون عاص داخل شد گفتند باكى صحبت ميكردى گفت با اين ابتر و اين بعد از فوت عبد اللَّه فرزند رسول خدا ( ص ) از خديجه ( ع ) بود ، و رسم و عادت عرب جاهلى اين بود كسى را كه پسر نداشت او را ابتر ميناميدند ، پس
--> ( 1 ) - اين نصف بيت از قصيده معلّقه از هفت قصيده معروف بسبعه معلّقه است و اوّلش اين است ( او ان يميل مع العدوّ لثامها ) يا اينكه بر دارد با دشمن رو پوش و روسرى خود را .